==فهرست==*معرفی عملیات * اهداف عملیات * نتایج عملیات * بازتاب
==معرفی عملیات==
*مرورى بر عملیات والفجر ۲
پس از عملیات والفجر مقدماتى، بار دیگر شرایط جنگ به نحوى مطرح شد که به نظر میرسید با افزایش تواناییهای نظامى دشمن، بدون تغییرات اساسى در شیوه نبرد، ادامه جنگ مشکل خواهد بود. از این رو، تا رسیدن به آن نقطه لازم بود روند عملیاتها ادامه یافته تا از رکود جبهه به مدت زیاد جلوگیرى شود.
==اهداف عملیات==
عملیات والفجر ۲ در منطقه پیرانشهر، در حد فاصل بین ارتفاعات قمطره و تمرچین، با اهداف زیر تدارک دیده شد: ۱- انهدام نیروى دشمن و گرفتن اسیر. ۲- تجزیه نیروى دشمن. ۳- تصرف ارتفاعات سرکوب منطقه. ۴- تصرف پادگان حاج عمران و تسلط بر شهر چومان مصطفى.
*موقعیت طبیعى و اهمیت منطقه
پادگان حاج عمران در موقعیتى سوق الجیشى واقع شده است؛ بدین ترتیب که از شمال به ارتفاعات چنارستان و کلاشین، از جنوب به ارتفاعات بسیار مرتفع سکران و کدو و از شرق به ارتفاعات تمرچین و شهر مرزى پیرانشهر، و از غرب به تنگه دربند و شهر چومان مصطفى عراق، محدود میشود. آنچه بر اهمیت منطقه و ضرورت تصرف آن میافزود، اساساً تبعات بعدى آن بود که قسمتى از آن چنین است:
*موقعیت دشمن در منطقه
دشمن در سراسر منطقه، سه رده خط پدافندى داشت که هر رده آن پوشیده از موانع و استحکامات بود و همچنین استعداد دشمن در حدود ۲ تیپ پیاده و یک گردان زرهى، به عنوان نیروى درگیر و یک تیپ پیاده و آتشبار مختلف و مجموعاً ۳۰ یگان در منطقه بود.
*مأموریت و طرح مانور
مبناى طرح مانور، عملیات تک دورانى (دور زدن دشمن) بود تا بدین وسیله هرگونه فرصت عکسالعمل از دشمن گرفته شود، بدین ترتیب که ۴ گردان سمت راست و ۳ گردان سمت چپ وارد عمل میشدند و پس از دور زدن ارتفاعات، در تنگه دربند الحاق مینمودند و نهایتاً پاکسازی به طور کامل انجام میپذیرفت. سازمان رزم و نحوه ادغام نیروهاى سپاه و ارتش بدین شکل بود که مجموعاً ۱۶ گردان از سپاه و ۶ گردان پیاده و یک گردان مکانیزه از نیروى زمینى ارتش در عملیات شرکت داشتند. همچنین پشتیبانى عملیات از سوى هوانیروز، با توجه به موقعیت منطقه و صعبالعبور بودن ارتفاعات پیش بینى شد.
===شرح عملیات===
در ساعت ۱ بامداد روز ۲۹/۴/۶۲ عملیات والفجر ۲ با رمز «یا الله» آغاز شد. قسمتى از نیروهاى خودى ۲۴ ساعت قبل از آغاز تک، به منظور دور زدن دشمن، از خط عزیمت خود حرکت نمودند و پس از ۲ ساعت راهپیمایى موفق شدند خود را به مناطق تعیین شده رسانده، براى شروع عملیات اعلام آمادگى کنند. به رغم این که نیروها پس از ۲ ساعت تأخیر در تمامى محورها، با دشمن درگیر شدند، لیکن پیشروى قابل توجهى صورت گرفت. اما از آن جا که دشمن بر ارتفاعات سرکوب منطقه تسلط داشت، آتش شدید توپخانهاش عملاً مانع از تکمیل و دستیابى به تمامى اهداف عملیات شد، به طورى که همچنان ارتفاعات «کینگ»،۲۵۱۹ «بردسر» و «دربند» را در اختیار داشت.
*دستاورد و نتایج عملیات
عملیات حاج عمران، با آزادسازى ۲۰۰ کیلومترمربع از خاک دشمن و تسلط بر قسمتى از ارتفاعات سرکوب منطقه، به پایان رسید. طى این عملیات، مناطق زیر به تصرف نیروهاى خودى درآمد: پاسگاه مرزى تمرچین عراق، پادگان حاج عمران، گمرک مرزى، سلسله ارتفاعات «کلو» و قله استراتژیک (۳۰۰۰ مترى) آن، ارتفاعات ۲۵۱۹ (گردمند)، «سرسول»، ««آزادى» 3700 «سلمان»، ۲۴۰۰ «شیوه کارتا»، «بردزرد»، همچنین آزادسازى روستاهاى زینو «ممى خلان»، «رایات»، «شیوش»، «خوارو»، «میوتان بالا» و میوتان پایین، از نتایج این عملیات بود. تسلط رزمندگان اسلام بر شهر چومان مصطفى و حومه آن نیز قسمت دیگرى از دستاوردهاى این عملیات محسوب میشد.
*تلفات دشمن و غنائم
مجموع کشتهها و زخمیهای دشمن به بیش از ۴ هزار نفر رسید، ۲۰۰ نفر به اسارت گرفته شدند و نزدیک به ۵۰ پایگاه دشمن منهدم و یا تصرف گردید. همچنین از مقر تیپ ۹۱ که مأمور حفظ پادگان و منطقه بود مدارک و اسناد بیشماری به دست آمد که حاکى از روابط عمیق گروهکهای کومله و دمکرات با حکومت عراق بود. در میان غنائم، چندین قبضه توپ ۱۲۲ م. م، بیش از ۲۰ دستگاه تانک، دهها دستگاه تفنگ ۱۰۶ با ماشین، انواع مختلف ادوات و نیز مقدار متنابهى سلاح و مهمات، که از انبار پادگان حاج عمران به دست آمده بود، به چشم میخورد.
*اولین تحرک بزرگ ایران در جبهه حاج عمران
پس از عملیات والفجر مقدماتی، دشمن با كمك استكبار جهانی تبلیغات وسیعی را به راه میاندازد و ادعا میکند كه ایران دیگر نخواهد توانست حملهای مؤثر در جبههها انجام دهد. از سوی دیگر، فرماندهان نظامی ایران برای به دست گرفتن ابتكار عمل و خنثی نمودن تبلیغات دشمنان،عملیاتی را به نام والفجر 2 طراحی میكنند كه در تداوم عملیات والفجر 1 در منطقه حاج عمران واقع در غرب پیرانشهر به اجرا در میآید.
*مرحله دوم عملیات
دومین مرحله از عملیات، در نخستین ساعات بامداد 14/5/62 با رمز مقدس«یاالله، یاالله، یاالله» آغاز میشود که با هجوم بیامان رزمندگان، ارتفاعات «گردمند» در فاصله 19کیلومتری مرز و 14 کیلومتری پادگان حاج عمران آزاد و به نام "حمزه سیدالشهدا" نامگذاری میشود. رزمندگان، از این ارتفاعات بر تنگه دربند در منطقه چومان مصطفی مسلط و مشرف میشوند و با تسلط بر این ارتفاعات مهم، جاده رواندوز در یک قدمی سقوط قرار میگیرد.
==نتایج عملیات==
*مناطق آزاد شده
ارتفاعات مهم آزادی (كینگ)، 2120، 1970 در عمق خاك عراق.
آزادی 60 پایگاه دشمن در منطقه عملیاتی.
*وسعت منطقه آزاد شده
2000 كیلومتر مربع.
*تجهیزات منهدم شده دشمن
5 فروند هواپیما.
*غنایم
20 دستگاه تانك و نفربر.
دهها دستگاه تفنگ 106 میلیمتری.
*تعداد كشته و زخمی دشمن
بیش از 4000 نفر.
*تعداد اسرا
200 نفر.
==بازتاب == *بازتابهای عملیات
پس از عملیات محرم، دشمنان اسلامی بر این باورند كه به خاطر هوشیاری عراق به لحاظ بهرهگیری از سازمان جاسوسی و ماهواره مختلف، ایران دیگر نمیتواند تحركی در جبههها صورت دهد. اما در میان بهت و ناباوری دوست و دشمن، رزمندگان اسلام، جبههای بس مهم را در غرب علیه دشمن میگشایند و با تهاجم گسترده با شرایط مكانی دشوار، تا عمق خاك عراق نفوذ میكنند و بار دیگر توانمندی قوای اسلام را در مقابل ادعاهای كذب و تبلیغات دشمن به منصه ظهور و نمایش میگذارند.
*روزنامه گاردین از قول رادیو بی بی سی
«عراق انتظار دارد كه حمله جدید ایران در پایان ماه رمضان آغاز شود. اما ظاهراً رژیم ایران مایل نیست در حالی كه عملیات نظامیاش علیه كردهای ایران (كومله و دمكرات و...) هنوز ادامه داد، حمله به عراق را آغاز كند.» (26/4/62)
*طه یاسین رمضان (رادیو رژیم اشغالگر قدس)
«ارتش عراق برای درهم كوبیدن تجاوز جدید ایران آمادگی كامل دارد.» (26/4/62)
*رادیو امریكا (ساعاتی قبل از عملیات)
«عراق میتواند هرگونه تهاجم عمده ایران را در جبهههای شمالی و مركزی و جنوبی دفع كند. از این گذشته آنها تردید دارند كه ایران نیروی كافی برای حملهای همزمان در سه جبهه در اختیار داشته باشند.»
*لطیف جاسم وزیر اطلاعات عراق
«وزیر اطلاعات عراق یك ابرقدرت جهانی را به كمك به ایران در تدارك دیدن عملیات مربوط به والفجر 2 متهم ساخت. وزیر اطلاعات عراق بی آن كه از ابرقدرت مزبور نام میبرد. گفت: در جریان حمله اخیر،حزب كمونیست عراق به حكومت آیتالله خمینی (ره) كمك كرده است!» (8/5/62)
*رادیو لندن
«جامعه بینالمللی وظیفه دارد كه با توسل به زور، ایران را مجبور به ختم جنگ كند.»
برای جلوگیری از رسوایی بیشتر صدام، شیوخ منطقه به یاری او میشتابند و با مطرح نمودن ادعای واهی خرید اسلحه توسط ایران از اسرائیل غاصب، تلاش میكنند پیروزی عملیات را تحتالشعاع قرار دهند.
*رادیو ریاض
«امروز منابع مطبوعاتی در پاریس گفتند تهران برای ادامه جنگ به خرید اسلحه از تلآویو ادامه میدهد.» (11/5/62)
*تلویزیون بغداد
«ارتفاعات گردمند طی یك نبرد سخت به دست قوای ایران افتاد. اما قلههای همجوار در دست عراق است.»
*رادیو امریكا
«ایران به سهم خود اظهار میدارد شب چهارشنبه در منطقه پیرانشهر در كردستان، عملیات موفقیتآمیزی انجام داده و طی آن صدها عراقی را كشته و یا زخمی كرده است.»
*رادیو بیبیسی
«در ایران رژیم جمهوری اسلامی اعلام داشت كه در حملات تهاجمی اخیر خود به مهمترین هدفش دست یافته است و یك پادگان عراقی را در منطقه كوهستانی مرز دو كشور تسخیر كرده است. بنا به گزارش رادیو ایران، نیروهای ایرانی پادگان حاج عمران را در غرب پیرانشهر اشغال كردهاند.» (9/5/62)
*شهدای مرتبط با عملیات والفجر 2
===خاطرات مرتبط با عملیات والفجر 2===
*محمود میرزا زاده:
در سال 1362 قبل از عملیات والفجر 2، من به عنوان فرمانده دسته در گردان امیرالمؤمنین (ع) لشکر امام حسین (ع) مشغول خدمت بودم. چند روز مانده به عملیات، گردان ما همگی سوار یک چرخبال شد و دو فروند دیگر، کادر گردانهای امام حسین (ع) و یا زهرا (س) را سوار نمودند. سپس بالگردها به پرواز در آمدند. فرمانده گردان گفت: فرمانده لشکر (حاج حسین خرازی) هم داخل یکی از بالگردهاست. بالگردها با عبور از شیارها و در پناه تپهها به طرف خطوط مقدم حرکت میکردند. سر انجام بالگردها، نزدیک سطح زمین به طور معلق در آسمان ایستادند. فرمانده گردان دستور داد از بالگرد پایین پریدیم. همگی در یک نقطه جمع شدیم. و آنها به عقب برگشتند.