==بسیجی، یعنی==
1-دلِ با ایمان؛ 2[[ایمان]]؛ 2- مغزِ متفکر؛ 3- دارای آمادگی برای تمامی میدانهایی که وظیفهای انسان را به آن میدانها فرا میخواند.این معنای بسیجی است.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 3/9/78</ref>
==ماهیت و مشخصات بسیج==
1- احساس آمیختهی با عقلانیت؛ 2- حرکت و عمل آمیختهی با مبنای فکری؛ 3- عملگرایی همراه با آرمانگرایی؛ 4- دیدن افقهای دور دست؛ «اینها مجموعهای است که ذهنیت و هویت بسیج را تشکیل میدهد.»<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 2/6/84</ref> 5- مجموعهای که دشمن را بیمناک و دوستان را امیدوار و خاطرجمع میکند. معنای بسیج، این است.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 5/9/76</ref> 6- حرکتی عمیق و منطبق بر نیازهای دنیای اسلام: بسیج یک حرکت بیریشه و سطحی و صرفاً از روی احساسات نیست، بسیج یک حرکت منطقی و عمیق و اسلامی و منطبق بر نیازهای دنیای [[اسلام ]] – و به طریق اولی – جامعهی اسلامی است. [[قرآن ]] کریم میفرماید: «هو الذی ایدک بنصره و بالمؤمنین» ای پیامبر، خدای متعال تو را، هم به وسیلهی نصرت خودش و هم از طریق مؤمنین مؤید قرار داد و کمک کرد. این خیل عظیم مؤمنینی که در این جا مورد اشارهی آیهی قرآن قرار گرفتهاند، عبارت دیگری است از آن چه که امروز به نام بسیج در جامعهی ما قرار دارد.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 8/9/74</ref> 7- حضور در صحنه: بسیج، یعنی حضور در میدانهایی که نظام اسلامی، وظیفهی انسانی، الهی و نیازهای کشور، حضور او را در آن میدانها لازم میداند و او را به آنها فرا میخواند. بسیجی، [[بسیجی]]، هر یک از آحاد ملت است که در هر جایی که به حضور او نیاز هست، آماده باشد.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 21/8/80</ref> 8- *روحیهی [[بسیجی]]روحیهی [[بسیجی ]] یک روحیهای است که اگر در هر نقطهای و در هر قشری به وجود بیاید، در آنجا فعالیت، نشاط، حرکت و حیات را مضاعف و چند برابر میکند؛ این معنای بسیج است.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 7/9/84</ref> 9- حضور با ایمانترینها برای دفاع از کشور: بسیج، یعنی حضور بهترین و با نشاطترین و با ایمانترین نیروهای عظیم ملت در میدانهایی که برای منافع ملی و برای اهداف بالا، کشورشان به آنها نیاز دارد. همیشه بهترین، خالصترین، شرافتمندترین و پرافتخارترین انسانها، این خصوصیات را دارند. بسیج در یک کشور، معنایش آن زمرهای است که حاضراند این پرچم افتخار را بر دوش بکشند و برایش سرمایهگذاری کنند که آسان هم نیست.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 29/7/79</ref> 10- مجموعهای غیر رسمی در خدمت انقلاب:بسیج معنایش این است که دستگاههای مسؤول کشور برای باز کردن گرههای بزرگ، برای برداشتن قدمهای بلند و برای دفاع از کشور، فقط به سازمانهای رسمی و دولتی تکیه نکنند. در جنگ، ما سازمانهای مسلح نیرومندی داریم، ارتش و سپاه را داریم اما آن روزی که میدان دفاع از مرزهای کشور یا از استقلال کشور یا از سربلندی کشور مطرح باشد و باز بشود، این فقط سازمانهای رسمی نیستند که وارد میدان میشوند بلکه آحاد ملت به اینها کمک میکنند و وارد میدان میشوند، همچنان که در طول این 20 سال در دوران جنگ و قبل از جنگ و بعد از آن وارد شدند. این معنای بسیج است.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 29/7/79</ref> ب) مؤلفههای هویتبخش سبک زندگی و تفکر بسیجی: 1- ایمان عمیق؛ 2- تلاش مخلصانه؛ 3- هشیاری در شناخت دشمن؛ 4- گذشت و ایثار در برابر دوست؛ 5- ایستادگی و مقاومت شجاعانه و خستگیناپذیر ... «و این است آن حقیقت والایی که امام بزرگوار ما به خاطر آن، [[بسیجی ]] بودن را افتخار خود میدانست.»<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 14/7/77</ref> 6- روشنبینی؛ 7- حرکت منطقی و خردمندانه؛ 8- محاسبات دقیق، کار دقیق و نتایج علمی؛ «جزو خصوصیاتی بوده که از روز اول تا امروز، در بسیج مردمی محسوس بوده است.»<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 30/8/75</ref> 9- بیدار شدن؛ 10- حساس بودن؛ 11- انگیزه داشتن؛ 12- ایمان؛ 13- امید؛ 14- تکیه به هدایت الهی و اعتماد به کمک الهی؛ «قوارهیاصلی بسیج است، این یک فرهنگ است.»<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 7/9/84</ref>
فرهنگ بسیجی، فرهنگ 1- معنویت؛ 2- شجاعت؛ 3- غیرت؛ 4- استقلال؛ 5- آزادگی؛ 6- اسیر خواستهای حقیر نشدن است.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 8/9/74</ref> ج) عرصههای حضور بسیج بسیج یعنی به صحنه آمدن و به میدان آمدن. میدان چالشهای حیاتی و اساسی. 1- عدم محدود نمودن بسیج به میدان جنگ: وقتی که بسیج را با نظر تحلیلی و دقیق نگاه میکنیم، میبینیم که میدان نبرد نظامی، تنها میدان حضور بسیج نبود. این، کار خدا بود که بسیج ملت ایران بتواند در سختترین میدانها که همان میدان جنگ است، چنان قدرتی از خود نشان دهد که دیر باورترین افراد هم قبول کنند که ملت ایران دارای توانایی است.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 27/8/71</ref> 2- مرد همهی میدانهای ملی: همهی میدانهایی که بسیج در آن حضور پیدا کرده، میدانهای ملی است؛ میدانهای مربوط به همهی ملت - مثل میدان دفاع مقدس، میدان سازندگی و خدمات عمومی - است. هیچ وقت کشور از یک مجموعهی عظیمی که از بهترین فرزندان کشور و با این خصوصیات تشکیل شده است، بینیاز نیست.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 5/9/76</ref> 3- نیروی کارآمد کشور برای همهی میدانها: بسیج، یعنی نیروی کارآمد کشور برای همهی میدانها. میدان جنگ مطرح بود، بسیج کارآمدی خود را ثابت کرد. میدانهای دیگر هم که پیش بیاید - و تا بهحال خیلی از آنها پیش آمده است - باز بسیج کارآمدی خود را اثبات میکند. همان جوان دلباخته و عاشقی که در میدان جنگ، چشم به دهان فرمانده داشت و فرماندهاش را از شدت اخلاص، فداکاری و شیفتگی خود متحیر میکرد، همان جوان وارد دانشگاه هم که میشود، استاد خود را متحیر میکند؛ وارد آزمایشگاه علمی هم که میشود، همین طور است؛ در میدان تحلیل سیاسی هم که وارد میشود، همینگونه است.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 2/9/77</ref> 4- مرد همهی میدانهای سخت: در میان آحاد عظیم ملت 65 میلیونی ما، کسانی که اگر جان لازم باشد، میدهند؛ اگر مال لازم باشد، میدهند؛ اگر حضور به تن و جسمشان لازم باشد، آن را حاضر میکنند؛ اگر بحث سازندگی باشد پا وسط میدان میگذارند؛ اگر بحث دفاع باشد، در وسط میدان میآیند؛ اگر لازم باشد برای هدفهای کشور خود را از لحاظ علمی آماده کنند، این کار را میکنند؛ هر چه هدفهای والا از آنها بخواهند، حاضراند آن را تقدیم بکنند؛ آن جمعی که این خصوصیت را دارند، اسمشان بسیج است.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای،29/7/79 </ref> 5- توان بسیجی در خدمت [[جهاد ]] عمومی کشور: بسیج، یعنی مجموعه انسانهایی که نیروی خودشان را به میدان میآورند تا در جهاد عمومی کشور و ملتشان، در جهت رسیدن به قلهها، فعال باشند و با آنها همکاری کنند و در کارشان سهیم باشند؛ این، معنای بسیج است.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 7/9/84</ref> 6- بسیج دلسوز انقلاب در همهی عرصهها: امروز هم، بسیجی برای کشور دل میسوزاند برای آبادانی کشور تلاش میکند، برای حفظ استقلال ملی، هر چه بتواند کار میکند و از جان خود هم میگذرد، امروز هم اگر احساس کند دشمن میخواهد از روزنهای، چه اقتصادی و سیاسی و چه فرهنگی – به داخل کشور نفوذ کند در مقابل او میایستد و با مشت به صورتش میکوبد.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 8/9/74</ref>7- فرهنگ [[بسیجی ]] ضامن حرکت کشور: اگر هر کدام از دستگاههای گوناگون کشور روحیهی [[بسیجی ]] پیدا کنند، توفیقاتشان بیشتر میشود ... فرهنگ بسیجی است که میتواند بر همهی تحولات این کشور فایق بیاید و حرکت این کشور را تضمین کند.<ref>حضرت آیت الله خامنه ای، 7/9/84</ref> 8- مرد عرصهی ایستادگی در برابر دشمن: اگر روزی دشمنی به کشوری حملههی نظامی کند. چه کسی در مقابلش میایستد؟ -کسی که از همه به سرزمین خود علاقهمندتر است؛ - به ملت خود علاقهمندتر است؛ - به زخارف دنیوی بیعلاقهتر است؛ -احساس مسؤولیت بیشتری میکند و متعهدتر است. چنین کسی میرود دفاع میکند. در دوران جنگ، چه کسانی رفتند دفاع کردند. عمدهی میدان را، بسیج پر کرد.<ref> حضرت آیت الله خامنه ای، 21/5/71</ref>