زن و دفاع از اسلام: تفاوت بین نسخه‌ها

نسخهٔ کنونی تا ‏۹ اردیبهشت ۱۳۹۹، ساعت ۱۶:۲۵

بسم الله الرحمن الرحیم

زن و دفاع از اسلام

اصولا دفاع انواع مختلفی دارد؛ نظیر دفاع نظامی، دفاع سیاسی، دفاع فرهنگی، دفاع فردی و.. بجز دفاع نظامی که مختص مردان است زن در بقیه ی میادین دفاع همانند مرد مسؤولیت دارد حتی در دفاع نظامی حضور غیرمستقیم او در تدارک جبهه و کمک های پشتیبانی و درمانی جای انکار نیست. در این فصل ماهیت دفاعی زن را در دیدگاه قرآن و روایات مورد بررسی قرار می دهیم: در زمینه ی دفاع به معنای عام کلمه، در قرآن هیچ تفاوتی بین زن و مرد وجود ندارد. به عبارت دیگر مردان و زنان بطور مشترک مخاطبین قرآن می باشند. ما این بحث را- به حول و قوه ی الهی- در چهار محور زیر آغاز می کنیم: 1- مشارکت زن در ارشاد و فرهنگ عمومی جامعه. 2-مشارکت زن در سازماندهی ارکان دفاعی 3- هویت مستقل زن در مواضع سیاسی،دفاعی 4- زنان برجسته در قرآن و نوع مسؤولیت آنان بررسی دقیق این چهار اصل در قرآن نشان می دهد که بنای فطری و ذاتی زن و مرد در دفاع از اعتقادات و ونوامیس و ارزش های فرهنگی یکسان است و تفاوت های زیست شناسی آنها نیز در همین راستا معنی می دهد. از مهم ترین فرایض دینی در اسلام فریضه ی امر به مروف و نهی از منکر است که هدایت و ارشاد عمومی جامعه به احیای این اصل مهم بستگی دارد. امام راحل ره در اهمیت این اصل می نویسد: و هما من اسمی الفرایض و اشرافها و بهما تقام الفرایض و وجوبهما من ضروریات الدین و منکره مع الالتفات بلازمه و الالتزامه به من الکافرین در اصل امر به معروف و نهی از منکر از اهم فرائض اند و قوام سایر فرایض دینی به احیای این دو بستگی دارد و وجوب امر به معروف و نهی از منکر از ضروریات دین است و منکر آن با توجه به التزام و ضرورت آن از کافرین است. بنابراین امربه معروف و نهی از منکر اصلی است که پایه ی سایر فرائض بر آن استوار و نشانه ی حیات دینی یک جامعه است و در احیا و تداوم آن زن و مرد با هم مشارکت دارند: و المومنون و المومنات بعضهم اولیاء بعض یامرون بالمعروف و ینهون عن المنکر و یقیمون الصلات و یوتون الزکاة و یطیعون الله و رسوله اولئک سیرحمهم الله ان الله عزیز الحکیم. مردان و زنان مومن گروهی از آنان دوستدار گروهی دیگرند. به کارهای خیر وا میدارند و از اعمال زشت جلوگیری می کنند نمازبپای می دارند زکات می دهند و فرمانبردار خدا و رسول اویند.آنان بزودی مشموا رحمت پروردگار خواهند گردید. بنابراین زنان مومن مانند مردان مومن می توانند در اصلاح ساختار فرهنگ جامعه و مبارزه با مفاسد اجتماعی در قالب اممر به معروف و نهی از منکر پیشاهنگ مردم باشند و در تحکیم فرهنگ نماز و احذ ذکات و اطاعت از خدا و رسولش گوی سبقت را از مردان بگیرند و جنسیت صرف نمی تواند مانع فعالیت آنها شود. پس در دفاع فرهنگی و اجتماعی که بنیان ارزش های اخلاقی و دینی در آن شکل می گیرد نقش زن بسیار بارز و محسوس است و اگر در این حوزه مردان و زنان مومن تکلیف خود را بخوبی انجام دهند زمینه برای تجاوز نظامی نخواهد شد. بر همین اساس مولای متقیان علی (ع) در اهمیت امر به معروف و نهی از منکر می فرمایند: و ما اعمال البر کلها و جهاد فی سبیل الله عند الامر بالمعروف و النهی عن المنکر کنفشه فی بحر الجی. همه ی اعمال نیکو و جهاد فی سبیل الله در نزد امر به معروف همانند آب دهار است در برابر دریا. بدیهی است تا زمانیکه ما به این عقیده پایبند باشیم و حضور فعال زن را در حفظ سلامت جامعه موثر بدانیم قطعا حریم ارزش ها و امنیت نوامیس و آرمان های ما بیمه خواهد شد.

_ مشارکت زن در سازماندهی ارکان دفاعی و دفاع در اسلام

اگرچه زن به لحاظ خمیره ی خلقت از جهاد نظامی معاف است لکن نقش زن در تجهیز جبهه ها و تربیت فرزندان شجاع و رزمنده و صبر و شکیبایی او در تحمل مصائب مقام و منزلت او را در ردیف مجاهدان فی سبیل الله قرار می دهد.چنان که قرآن کریم می فرماید: والذین آمنوا و هاجروا و جاهدوا فی سبیل الله و الذین آوواوّنصروا اولئک هم المومنون حقا لهم مغفره و رزق کریم. و کسانی که ایمان آورند و هجرت کردند و در راه خدا نمودند و آنان که پناه و ماوا و نصرت دادند آنها مومنین حقیقی اند و برای آنان از طرف خدا مغفرت و رزق کریم است. در این آیه یکی از مصادیق "و نصروا اولئک هم المومنون حقّا" زنان مجاهد هستند زیرا در موارد زیر مردان را یاری می کنند: 1- در سنگرخانواده فرزندان لایق و باایمان و شجاع را پرورش می دهند تا آماده ی پیکار با دشمن شوند. 2- مدیریت و اداره ی خانواده در غیاب شوهر و تامین مایحتاج زندگی و حتی لوازمی که شوهر در جبهه نیاز دارد. 3- صبر و پایداری بر مصائب و مشکلات و تقویت روحی و روانی شوهراز این طریق. 4- تداوم اهداف شوهردر صورت شهادت او و ابلاغ پیام خون و تحکیم فرهنگ شهادت در محیط جامعه. 5-حفظ فرزندان شهید و تربیت صحیح آنها بر اساس موازین اعتقادات شوهر و پاسخگویی به نیازهای اخلاقی و روانی فرزندان و پر کردن لاء حضور پدر در خانواده. بر این اساس در مقابل صفت "مجاهدین" ( که مخصوص مردان در جبهه هاست) صفت صابرین و ناصرین و حافظین مخصوص زنانی است که در دفاع از آرمان های والای اسلام، مجاهدین و صدیقان را یاری نمودند. بنابراین غیر از جهاد نظامی، زن و مرد در میدان بندگی شرایط مساوی یکسان دارند و هر کس به تکلیف بندگی خود بهتر عمل کند اجر و ثواب او بیشتر است" ان المسلمین و المسلمات و المومنین و المومنات و القانتین و القانتات و الصادقین و الصادقات و الصابرین و الصابرات و الخاشعین و الخاشعات و المتصدقین و المتصدقات و الصائمین و الصائمات و الحافظین فروجهم و الذاکرین الله کثیرا و الذاکرات اعد الله لهم مغفره و اجرا عظیما" همانا کلیه ی مردان و زنان مسلمان و مردان و زنان با ایمان و مردان و زنان اهل اطاعت و عبادت، مردان و زنان راستگو، مردان و زنان صابر، مردان و زنان خداترس و خاشع، مردان و زنان خیرخواه و مسکین نوار، مردان و زنان با حفاظ و خوددار از تمایلات حرام و مردان و زنانی که یاد خدا بسیار کنند خداوند برای همه ی آنها مغفرت و پاداش عظیم مهیا ساخته است. البته صبر زنان کاربردی ترین عنصر در صحنه های دفاع از کیان اسلام و میراث دینی به حساب می آید زیرا مصیبت های بعد از حوادث نظیر جنگ و مراقبت م نگهداری کودکان و دلداری آنان اغلب به عهده ی زنان است. لذا صبر و پایداری و بردباری آنها می توا تاثیر بسزایی در جهت گیری حرکت ها و پیشامدها داشته باشد. خداند به حضرت داوود ع وحی فرمود که به خلاده دختر اوس مژده بهشت بده و او را آگاه کن که همنشین تو در بهشت است. داوود به در خانه ی او رفت و در زد. خلاده در را باز کرده و تا چشمش به داوود افتاد او را شناخت و گفت: آیا درباره ی من چیزی نازل شده که به اینجا امده ای؟ داوود گفت: آری. عرض کرد: آن چیست؟ فرمود: آن وحی الهی است. خلاده گفت: آن زن من نیستم شاید زنی همنام من است. من در خود چیزی نمی بینم که درباره وحی نازل شود. داوود ع گفت: کمی از زندگی و خاطرات خود را برایم بگو شاید معما حل شود. خلاده گفت: هر درد و زیانی به من رسید صبر و تحمل کردم و چنان تسلیم رضای خدا بودم که از او نخواستم آن را برگرداند تا خودش به رضای خود برگرداند و به جای آن عوض نخواستم و تشکر کردم. داود ع گفت: به همین جهت به این مقام رسیده ای. امام صادق ع پس از ذکر این ماجرا فرمود: این است دینی که خداوند آن را برای بندگان صالحش پسندیده است.

_منشور دفاعی زنان زنان در اسلام در وصیت نامه امام خمینی (ره)

حضرت امام خمینی (قدس سره الشریف) که قول و عمل را پیرامون حقوق زن در انقلاب شکوهمند اسلامی ایران به هم آمیخت و آثار و برکات حضور زن در میادین سیاسی و اجتماعی را در منظر دیدگان جهانیان قرار دارد که نقش تعیین کننده ی زن در پیروزی انقلاب اسلامی و هشت سال دفاع مقدس در کنار تجارب تاریخ به عنوان عامل بازشناختی هویت زن مورد توجه محققان و علمای دین قرار گیرد تا قضاوت ها و اظهار نظرهای آنها به هم نزدیکتر باشد.امام راحل ره سندی گویا پیرامون حضور دفاعی زن در وصیت نامه ی سیاسی-الهی خود چنین به یادگار گذاشته است: ما مفتخریم که بانوان و زنان پیر و جوان و خرد و کلان در صحنه های فرهنگی و اقتصادی نظامی حاضر و همدوش مردان یا بهتر از آنان در راه تعالی اسلام و مقاصد قرآن کریم فعالیت دارند و آنانکه توان جنگ دارند و در آموزش نظامی که برای دفاع از اسلام و کشور اسلامی از واجبات مهم است شرکت و از محرومیت هایی که توطئه ی دشمنان و ناآشنایی دوستان از احکام اسلام و قرآن بر آنها بلکه بر اساس و مسلمانان تحمیل نموده اند، شجاعانه و متعهدانه خود را رهانده و از قید خرافاتی که دشمنان برای منافع خود به دست نادانان و بعضی آخوندهای بی اطلاع از مصالح مسلمین به وجود آورده بودند خارج نموده اند. و آنانکه توان جنگ ندارند در خدمت پشت جبهه به نحو ارزشمندی که دل ملت را از شوق و شعف به لرزه در می آورد و دل دشمنان و جاهلان بدتر از دشمنان را از خشم و غضب می لرزاند اشتغال دارند. و ما مکرر دیدیم که زنان بزرگواری زینب گونه فریاد می زنند که فرزندان خود را از دست داده و در راه خدا ی تعالی و اسلام عزیز از همه چیز خود گذشته و مفتخرند به این امر و میدانند آنچه بدست آورده اند بالاتر از جنان نعیم است تا چه رسد به متاع ناچیز دنیا. بدین ترتیب می توان موارد زیر را از ب ی انات امام راحل به عنوان منشور دفاعی زنان برشمرد: 1- زنان می توانند دوشادوش مردان در صحنه های فرهنگی، اقتصادی و نظامی حضور فعال داشته باشند. 2- زنان در دفاع از اسلام و کشوراسلامی همانند مردان مسؤولیت دارند و برآنان واجب است که در حد توان در عرصه های دفاع حضور یابند. 3- آنان که فرهنگ تحقیر زن را روداج داده و به زن اجازه ی مشارکت در اجتماع را نمی دهند از دوستان نادان یا دشمنان دانای اسلام هستند. 4- مصالح اسلام و مسلمین اقتضای لزوم حضور زنان را در همه ی عرصه های اجتماعی و سیاسی ایجاب می کند. 5- دشمنان اسلام با تبلیغات حساب شده و آخوندهای بی اطلاع از مصالح مسلمین زنان را از صحنه های اجتماعی و سیاسی خارج کرده اند. 6- زنان باید حضرت زینب را الگوی خود قرار داده و لحظه ای از مبارزه با دشمنان اسلام درنگ ننمایند. 7- زنان ایران اسلامی خود را از قید خرافاتی که دشمان اسلام برای حفظ منافع خود ایجاب کرده اند شجاعانه و متعهدانه رها ساخته اند و این تاییدی بر فعالیت زنان در عرصه های مختلف انقلاب اسلامی است. 8- زنان ایران اسلامی از همه چیز حتی فرزندان خود در راه خداوند متعال و اسلام عزیز گذشته اند و این افتخار برای آن ها بالاتر از جنات نعیم است. بدین ترتیب وظیفه ی ماست که این منشور را در فرهنگ جامعه حفظ کنیم و بیش از پیش به تبیین محورها و ارائه ی راهکارهای منقی و اجرایی بپردازیم تا سند نورانی به عنوان الگوی افتخار و ضامن تمامی حقوق زنان در تاریخ بشریت جاودانه بماند. البته این نظرات امام راحل که منبعث از قرآن و احکام اسلامی است، مستندات تاریخی فروانی دارد که ما در اینجا به نمونه هایی از آن می پردازیم.

_ نقش دفاعی حضرت خدیجه (س)

حضرت خدیجه از اشراف قریش بود و با علم به آینده ی رسول خدا ص او را قبل از بعثت در خدمت مالال تجاره ی خود گرفت. صداقت و امانتداری پیامبر ص موجب شد تا حضرت خدیجه س فریفته ی او گردد و سرانجام با او به ازدواج درآید. حضرت خدیجه زنی با تجربه و آگاه بود. وی نه تنها ثروت و دارایی خود را در اختیار پیامبر گذاشت بلکه به لحاظ تامین امنیت سیاسی و مراقبت اجتماعی همواره ایشان را زیر نظر داشت تا پیامبر ص با خیالی آسوده خود را برای رسالتی بزرگ آماده سازد. در اثر خشکسالی و قحطی در مکه مردم برای امرار معاش سخت در مضیقه بودند . در آن سال رسو ل خدا ص با بهره مندی از ثروت فراوان حضرت خدیجه به کمک بی چارگان شتافت هچنین به منظور جبران محبت های عموی خود، ابوطالب به منزل او رفت و به دلیل عیالوار بودن عمویش حضرت علی ع را تکفل کرد و او را به خانه ی خود آورد. در این هنگام حضرت علی ع پنج یا شش سال بیشتر نداشت. حضرت محمد ص وقتی در چهل سالگی به رسالت مبعوث شد رنگ پریده و لرزان به خانه بازگشت و بانگ زد: مرا بپوشانید. حضرت خدیجه او را پوشانید و با او مهربانی کرد تا حالت خود را بازیافت. آنگاه رسول خدا ص داستان نزول وحی از جانب خداوند توسط فرشته ای به نام جبرئیل را در غار حرا برای همسرش نقل کرد. حضرت خدیجه که انتظار چنین روزی را داشت در پاسخ گفت: دور نست که این حادثه دلیل توجه خداوند به تو باشد و تو را مامور به هدایت قوم خود فرمموده باشد. به هر حال حضرت خدیجه ضمن تبریک به پیامبر ص به عنوان اولین زنی محسوب شد که به او ایمان آو رد و او را خاتم رسولان شناخت. رسول خدا (ص) سه سال به طور مخفیانه افراد خاصی را به سوی اسلامی دعوت کرد. بعد از آن بنا به آیه ی " وانذر عشیر تک الاقربین" مامور شد خویشان و نزدیکانش را به سوی خدا دعوتنماید. به خاطر این دعوت مورد اعتراض و آزار و اذیت کفار قریش قرار گرفت. فشار علیه او بدانجا رسید که مجبور شد برای حفظ جان خود و خاندانش به شعب ابوطالب پناه ببرد. حضرت خدیجه به عنوان همسری فداکار چندین سال سختی، گرسنگی، گرما و سرما را در دره ی ابوطالب تحمل کرد. زنی که در اوج ثروت و مکنت بود اینک به خاطر دین خدا و تقویت بعثت و دعوت رسولش هر نوع پیشامدی را به جان می خرید به طوریکه وقتی از شعب ابوطالب خارج شد موهایش سفید و چهره اش زرد و به هم رفته، رمق و توانی برای او باقی نگذاشته بود و یک ماه بعد در سن شصت سالگی در کمال عزت و سربلندی چهره در نقاب خاک کشید و رسول خدا ص را به خاطر از دست دادن همسر و همسنگر صمیمیش اندوهبار و غمگین ساخت.

_ نقش دفاعی حضرت فاطمه زهرا س

حضرت فاطمه به عنوان الگوی زنان در جهان اسلام شخصیتی از خود در تاریخ اسلام ترسیم کرد که برای مشارکت و حضور زنان در مسایل سیاسی، اجتماعی، دفاعی سندی گویا و جاودانه است. اگرچه تحلیل زندگی کوتاه اما پربار و ارزشمند ان بانوی بزرگوار به نوشتاری جداگانه محتاج است اما به مواردی را که استشهاد بحث ماست اجمالا مورد بررسی قرار می دهیم: در مجموع می توان حضور حضرت زهرا س را در زمینه سیاسی، اجتماعی، نظامی حول سه محور زیر بیان کرد: الف) دفاع از اسلام و ولایت ب)دفاع از فدک"ظلم ستیزی" پ)حضور در جنگ های صدر اسلام

_ دفاع از اسلام و ولایت

بعد از رحلت نبی اکرم (ص) و رویداد غوغای سقیفه حضرت فاطمه (س) خود را برای مبارزه ای سخت آماده نمود. بانوی بزرگ اسلام می دانست و بخوبی آگاه بود که عدم مبارزه با متجاوزین به حقوق اهل بیت و مسامحه در برابر آنان خسارات جبران ناپذیری را متوجه اسلام و مسلمین می کند و رنج و اندوه انحراف در رهبری جامعه ی اسلام بیش از هر مصیبتی جانش را می گداخت.او بخوبی دریافته بود که مماشات در برابر بدعت ها فرهنگ جاهلیت را دوباره در نقاب مذهب حاکم خواهد ساخت و رنج وتلاش چندین ساله ی خود را دوران رسالت را به هدر خواهد داد. از این رو حضرت زهرا(س) هیچگاه به خلاف و پست و مقام ظاهری دنیا نمی اندیشید، بلکه افق هایی را نظاره گر بود که ارزش های جاهلی را پدیدار می ساخت. او به امانتی می اندیشید که در غدیرخم رسما به عهده ی علی (ع) واگذار شده بود و خیانت در این امانت را به مثابه ی نابودی اسلام و مسخ ارزش های الهی می دانست. لذا با تمام وجود به میدان آمد تا اعتراض خود را به گوش تصمیم گیرندگان شورای سقیفه و عموم مسلمانان برساند. امتناع حضرت علی(ع) از بیعت با ابوبکر وجب شد که عاملان او به زور متوسل شوند و با احضار آن حضرت از او بیعت بگیرند. فاطمه زهرا (س) در خانه را روی ماموران باز نکرد و آن ها بی رحمانه در خانه را به آتش کشیدند و پهلوی یادگار رسول خدا را میان در و دیوار قرار دادند. بالاخره علی(ع) را جانب نمسجد بردند زهرا (س) مانع شد و دامنش را محکم گرفت اما ماموران سنگدل با تازیانه ای سخت بازوی زهرا (س) را کبود کردند. هنگامی که حضرت زهرا به خود آمد دید که علی (ع) را به جانب مسجد برده اند لذا بی درنگ با تن خسته و پهلوی شکسته به اتفاق گروهی از زنان بنی هاشم روانه ی مسجد شد و امیرالمومنین را به خانه برگرداند. یادگار پیامبر(ص) نه تنها مخالفت خود را خلافت و تصمیم گیری شورای سقیفه به طور علنی به اطلاع مردم می رسانید بلکه شبانه با اتفاق علی و خسن و حسین(ع) به خانه ی بزرگان و رجال مدینه می رفت و آنان را به یاری دعوت فرود و سفارش ها و وصیت های رسول خدا(ص) را بدان ها تذکر می داد. دینوری در این باره می نویسد: علی (ع) با فاطمه (س) به مجالس انصار می رفتند و از آنان یاری می طلبیدند. انصار نیز پاسخ می دادند: ای دختر رسول خدا(ص) بیعت ما با این مردم تمام شده است. اگر شوهر و پسر عمت قبل از ابوبکر نزد ما می آمد ما از رویگردان نبودیم. علی(ع) می فرمود: آیا بایستی پیکر پیامبر(ص) را در خانه اش رها می کردم و او را دفن نکرده برای جانشینی اش با مردم به جدال می پرداختم. به هر حال حضرت زهرا به عنوان اولین مدافع اسلام ناب و حریم ولایت در تاریخ اسلام درخشید و آنچنان صلابتی از خود نشان داد که دشمن جز توسل به زور و شتم بزرگ بانوی اسلام راه دیگری نداشت. مخالفت یادگار رسول گرامی اسلام(ص) با تصمیم نامشروع شورای سقیفه مصلحت اندیشی و بی صداقتی مردمی را نشان می دهد که واقعه ی غدیرخم و سفارشات پیامبر اسلام(ص) را به خوبی در خاطرات داشتند و از مقام و محبوبیت زهرا(س) نیز در نزد پدرش آگاه بودند اما به خاطر مقام و موقعیت حاظر نشدند در مقابل فاجعه ای بزرگ خاموش بمانند و به مقام والای امامت جسارت کنند و عزیزترین بانوی دو عالم را مورد تحقیر و ضرب و شتم ناجوانمردانه قرار دهند و خانه ی وحی را در آتش کینه بسوزانند و پهلوی جگرگوشه ی رسول گرامی اسلام را بشکنند.

_دفاع از فدک (ظلم ستیزی)

واقعه ی سیاسی دیگری که حضور پرصلابت فاطمه ی زهرا س را در مبارزه با ظلم و خودسری نشان می دهد، ماجرای دادخواهی از غصب فدک است. رسول خدا ص همواره غنائم و اموال را پس از پیروزی در هر جنگی بین انصار و مهاجرین تقسیم می کرد و با وجود پیشتاز بودن خاندانش در جنگ چیزی را به آنها اختصاص نمی داد. تا اینکه آیه ی "وءات ذالقربی حقه" نازل شد. بر اساس این آیه که دستور حق تعالی است رسول خدا ص فدک ار به دخترش بخشید. بعد از وفات رسول الله به بهانه ی اینکه پیامبران برای خود ارثی باقی نمی گذارند باغ فدک مصادره شد. حضرت فاطمه س به دو دلیل در باز پس گرفتن فدک پافشاری می کرد. اول اینکه مانع تحریف سفارش رسول الله ص شود زیرا وقتی هیات حاکمه در حق دختر پیامبر خدا جرات چنین جسارتی پیدا کند روشن است با بقیه وصایای او چه خواهد کرد. دلیل دوم اینکه تربیت یافته ی دامن وحی نخواست تسلیم ظلم و باج خواهی خلیفه شود و این مهم تر از دلیل اول بود. حضرت فاطمه س به خاطر یا ارزش مادی فدک پافشاری نمی کرد بلکه روح عدالت خواهی و شخصیت وجودی او اقتضای چنین واکنشی را داشت. از این رو حضرت زهرا س طی نطق آتشین خود در مسجدو در حضور انبوه حاضرین به شرح اوضاع و نقشه های هیات حاکمه پرداخت و مردم را از وقوع فتنه هایی که چون ابر تیره بر فضای جامعه سایه افکنده خبر داد ولی کاملا می دانست که مردم او را یاری نخواهند کرد و آنچه را که پیش بینی کرده واقع خواهد شد بطوریکه در پایان خطبه فرود: ای مردم! من آنچه را که باید بگویم گفتم با اینکه می دانم مرا یاری نخواهید کرد. نقشه های شما بر من پوشیده نیست اما چه کنم درد دلی بود که از شدت ناراحتی افشا کردم تا بر شما حجتی باشد. اکنون خلافت و فدک را محکم نگهدارید. اما بدانید که مشکلات و دشواری هایی در بردارد و ننگش همیشه بر دامنتان باقی خواهد ماند. داغ خشم خداوندی بر آن زده شده و آتش دوزخ کیفر آن باشد. خدا از کردار شما آگاه است. زود باشد که ستمگران نتایج اعمال خود را مشاهده کنند. ای مردم! من دختر پیغمبری هستم که شما را از عذاب خدا می ترساند. پس آنچه را که می توانید انجام دهید ما نیز از شما انتقام خواهد گرفت. شما در انتظار باشید ما هم منتظریم.

_ حضور در جنگ های پیامبر

حضرت فاطمه به هنکام جنگ با تمام توان برای یاری سپاه اسلام می کوشید و در کارهای خدماتی و امدادی مشارکت می کرد و به یاری خانواده های رزمندگان و شهدا می شتافت. در نبرد احد حضرت رسول ص زخمی شد. فاطمه س خون را از چهره ی پدر می شست و علی ع با دست خود آب می ریخت. وقتی فاطمه س مشاهده کرد که خون بند نمی آید قطعه حصیری را سوزانید و خاکستر آن را بر زخم پاشید تا خون بند آمد. در همان جنگ حمزه سیداالشهدا عموی پیامبر ص به شهادت رسید. پس از نبرد صفیه خواهد حمزه به اتفاق فاطمه زهرا کنار پیکر مثله شده ی او آمدند و شروع به گریستن نمودند. پیامبر خدا ص نیز با آنان گریه کرد و خطاب به حمزه فرمود: هیچ مصیبتی مثل مصیبت تو بر من نرسیده است. آنگه خطاب به صفیه و فاطمه فرمود: مژده باد که هم اکنون جبرئیل به من خبر داد که در آسمان های هفت گانه حمزه شیر خدا و شیر رسول خداست. در غزوه ی خندق که مدینه در محاصره ی دشمنان بود فاطمه س در کاره تهیه ی آذوقه و نان برای رزمندگان اسلام شرکت فعال داشت و ضمن اینکه زنان را به پخت نان تشویق میکرد خود نیز غذا و آب برای آنها تهیه می نمود. روزی نانی را برای پدرش برد پیامبر ص پرسید: این چیست؟ فاطمه پاسخ داد: برایتان نان پختم و آوردم. حضرت رسول (ص) فرمود: این اولین غذایی است که پدرت بعد از سه روز بر ده ان می گذارد. وجود مساجد سبعه بر دامنه ی کوه متتلع که هنگام جنگ خندق به دستور رسول اکرم ص ساخته شد دال بر نقش دفاعی حضرت فاطمه س است زیرا یکی از این مساجد سبعه مسجد حضرت فاطمه س است که

به پاس حضور او در صحنه های سخت مبارزه ساخته شده و به یادگار مانده است. فاطمه ی زهرا س در فتح مکه نیز حضور داشت و زمانی که زنان قریش برای بیعت و اعلام پذیرش اسلام به حضور پیامبراکرم ص رسیدند با صلابت و متانت کامل در کنار پدر گرامی شان حضور داشت. به هر حال حضرت فاطمه در همه ی صحنه های سیاسی و اجتماعی و دفاع از حریم اسلام و ولایت سند گویای حضور زنان مسلمان تمامی عرصه هاست .

_ نقش دفاعی حضرت زینب (س) نمونه ی دیگری از نقش آفرینی زنان در جامعه ی اسلامی زندگی پر برکت حضرت زینب س قهرمان کربلاست، که بعد از شهادت امام حسین ع و یاران باوفایش رهبری انقلاب خونین را به عهده گرفت و آن چنان در این مدت زمان کوتاه درخشید که بنیان حکومت یزید را متزلزل کرد آنچه امروز از برکات قیام عاشورا به جا مانده است به همت این بانوی شجاع و مدبر زینت بخش تاریخ شیعه شده است. شیوه ی مبارزه و موضع گیری های سفیر کربلا آنچنان سنجیده و مدبرانه بوده است که هنوز محققان و کارشناسان مسایل سیاسی نظامی از مطالعه ی آن دچار حیرت می شوند و درود و تحسین خالصانه نثار عظمت و صلابت آن بانوی بزرگوار می کنند.

_ نقش دفاعی سمیه مادر عمار یاسر

سمیه در تبلیغ رسالت حضرت محمد ص آن چنان فداکاری از خود نشان داد که شجاعت و دلاوری او شهرت خاص و عام یافت. یاسر پدر عمار با دو برادر خود به نام های مالک و حارث و جست و جوی برادر دیگرشان وارد مکه شدند پس از پس از چندی مالک و حارث به یمن مراجعت نمودند ولی یاسر در مکه ماند و با ابوحذیفه بن مغیره که از طایفه ی بنی محزوم بود هم پیمان شد تا کنیز او را که سمیه نام داشت به ازدواج خود درآورد و عمار از او متولد شد سپس ابوحذیفه او را آزاد کرد. یاسرپس از سی و چند نفر مسلمان شد. عمار و پدرش یاسر، سمیه، بلال و خباب همواره مورد شکنجه ی کفار واقع می شدند . عمار یکبار آن چنان مورد شکنجه قرار گرفت که عاقبت به خواسته ی مشرکین تن در داد و با زیان به آنچه که منظور آنها بود اعتراف نمود. بدین خاطر بعضی ها گفتند: عمار کافر شده است تا اینکه آیه ی زیر نازل شد: من کفر بالله من بعد ایمانه الا من اکره و قلبه مطمئن وقلبه بالایمان: کسانی که بعد از ایمان کافر شوند مشمول غضب پروردگار واقع می شوند نگر آنان که از روی تقیه ظاهرا اظهار کفر نمایند ولی قلبشان به ایمان ثابت باشد. بعد از نزول آیه ی رسول اکرم ص فرمود: عمار از پا تا سر غرق در ایمان است و ایمان با گوشت و خون او آمیخته است. عمار بعد از این اعتراف به سوی رسول خدا ص رفت و عرض کرد: پیشامد ناگواری روی داد، آنقدر مرا آزردند که مجبور شدم نسبت به شما چیزهایی بگویم و خدایان آنها را بخوبی یاد کنم. پیامبر (ص) با دست مبار اشک از چشمان عمار پاک نموده فرمود: اگر باز ترا آزردند و گفتند که چنین حرفی را بگو آنچه را که قبلا گفته بودی تکرار کن. سمیه مادر عمار که در زیر شکنجه ی ک فار جان داد ولی تسلیم خواسته ی آ نان نشد و عنوان اولین زن شهید در اسلام را به نام خود ثبت کرد. روزی پیامبر اکرم ص در راه می گذشت عمار و مادرش سمیه و پدرش یاسر را مشاهده فرمود که ابطح بر روی ریگ های سوزان آنها را شکنجه می کنند. چون آن صحنه را دید فرمود: صبرا ال یاسر موعدکم الجنه: خانواده ی یاسر! شکیبا باشید که پاداش شما بهشت است. به هر حال ایمان قلبی،تحمل، مقاومت و عشق به خدا در سمیه به حدی بود که با وجود شکنجه و آزار و اذیت جانفرسا از سوی کفار قریش دست از ایمان و عقیده ی خود برنداشت و مقاومتر از مرد ظاهر بود تا عاقبت در این راه به فیض شهادت نایل آمد. بنابراین اگر مبارزه و حضور در صحنه های اجتماعی برای زن حرام بود قطعا پیامبر خدا ص به جای تحسین از مقاومت سمیه او را سفارش می کرد که در خانه بماند و پا از گلیم خود فراتر ننهد.

_ نقش دفاعی زنان در جنگ های پیامبر ص

نمونه ی گویای حضور دفاعی زنان حضور فعال آنان در جنگ های صدر اسلام است به آنان با جانفشانی ها و فداکاری های خود مانع از بروز حوادث ناگوار شدند . عظمت اسلام را در پرتو تلاش صادقانه خود بیمه کردند. امداد، کمک رسانی، تجهیز جبهه های نبرد و مداوای مجروین از وظایف مهم زنان در جنگ های صدراسلام بوده است. حتی شاهدیم در جنگ احد هنگامی که یاران پیامبر ص جز تعداد انگشت شماری پا به فرار گذاشتند زنی به نام "نسیبه جراحه" سلاح به دست می گیرد و شجاعانه از حضرت رسول اکرم ص دفاع می کند. وقتی نسبه به قلب دشمن حمله کرد و صفوف آنها را از هم شکافت چنان تبسمی بر لب های پیامبر ص که دندان های آسیای آن حضرت نمایان گشت و فرمود: مقام نسیبه از فلان و فلان برتر است.^[۱]

پانویس

1. ↑ نرم افزار زن و دفاع مقدس | بسیج جامعه زنان