شوش

از دانش‌نامه فرهنگ ایثار , جهاد و شهادت
نسخهٔ تاریخ ‏۵ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۱۱:۳۳ توسط Beiranvand97 (بحث | مشارکت‌ها)

پرش به: ناوبری، جستجو

معرفی مختصر شهرستان شوش

شهر شوش در 24 کیلومتری جنوب‌غربی دزفول و 105 کیلومتری شمال‌غربی اهواز واقع است. این شهر در زمان جنگ از توابع شهرستان دزفول بود اما از سال 1368 به بعد شهرستان شوش به مرکزیت این شهر تشکیل شد. این شهر باستانی از مراکز تمدن قدیم و پایتخت چهار هزار ساله حکومت عیلام و همچنین پایتخت زمستانی امپراتوری هخامنشی بوده است.


شوش در قرون وسطی، مرکزی بزرگ برای خوزستان بوده که درآن شهر قلعه‌ای محکم و قدیمی، بازارهایی با شکوه و مسجدی با ستون‌های گرد وجود داشته است. در طبقات پایین‌تر این شهر آثاری بدست آمده که باستان‌شناسان آن‌ها را مربوط به هشت هزار سال پیش می‌دانند.

شوش چهار اثر باستانی معروف دارد؛ اکروپل یا ارگ شاهنشاهی که قبرستان شاهان عیلامی بوده است. کاخ آپادانا که هفت حیاط و سالن بزرگی با 72 ستون سنگی دو متری دارد و داریوش اول هخامنشی آن را ساخته است. شهر شاهی یا شهر پانزدهم که در آن پانزده لایه از پانزده تمدن کشف کرده‌اند و شهر صنعتگران که از سه تمدن ساسانی، اشکانی و اسلامی نشان دارد.

در زمان مظفرالدین شاه (سال 1269) ژان دومرگان، باستان‌شناس معروف فرانسوی با صد و بیست نفر به ایران آمد و با دولت قرارداد بست تا در شوش کاوش کند. آن‌ها با آجرهایی که از کاخ باستانی آپادانا یافتند، قلعه‌ای شیبه قلعه باستیل فرانسه ساختند تا هم در آن زندگی کنند و هم چه را می‌یابند در آن نگه دارند و اما بعدها دومرگان یافته‌هایش را به موزه لوور پاریس فرستاد. هنگامی که مرکز خوزستان به اهواز منتقل شد، شوش کم کم اهميت خود را از دست اما با احداث راه اصلی تهران ـ خرمشهر و راه‌آهن سراسری، حیات اقتصادی شهر شوش رونق گرفت. اهمیت تاریخی شوش نیز موجبات توجه و جذب جهانگردان و مشتاقان زیارت بارگاه دانیال نبی (ع) را فراهم آورد. به نحوی که این شهر با افزایش جمعیت در سال 1335 دارای شهرداری شد.

شوش در طرح عملیاتی ارتش عراق به این دلیل اهمیت داشت که راه‌آهن و جاده اندیمشک ـ اهواز از مجاورت آن مي‌گذشت و قطع این راه‌ها بر جبهه اهواز و دزفول تأثیر زیادی ی‌گذاشت. لشکر 1 مکانیزه ارتش عراق با پیشروی به سمت این شهر در 7 کیلومتری غرب آن موضع گرفت و از آنجا به طور مداوم شوش را زیر آتش خود قرار داد. این شهر در هجوم سراسری عراق پیوسته مورد حملات هوایی و توپخانه‌ای قرار داشت و به همین دلیل شهر شوش به تدریج خالی از سکنه شد و اهالی آن در شرایطی بسیار سخت به مناطق امن مهاجرت کردند.

در طول جنگ رزمندگان از منازل این شهر به عنوان عقبه جبهه استفاده می‌کردند. شوش به دلیل بمباران و زیر آتش قرار گرفتن در طول هجده ماه،‌ خسارات فراوانی دید و بیشتر منازل و اماکن این شهر تخریب شد. با انجام عملیات فتح‌المبین در غرب و شمال غرب شهر شوش، این منطقه از دید و تیر مستقیم متجاوزان خارج شد و تا پایان جنگ در امان ماند.

کتاب اطلس جغرافیای حماسی، ص 213 ـ 214




معرفی

شوش یکی از شهرستان‌های استان خوزستان است که از شمال به شهرستان‌های دهلران، خرم آباد و اندیمشک، از شرق به دزفول، از جنوب شرقی به شوشتر، از جنوب به اهواز و از جنوب غربی و غرب به دشت آزادگان محدود است. شهر شوش مرکز شهرستان شوش در َ15 ْ48 طول جغرافیائی و َ12 ْ32 عرض جغرافیایی و ارتفاع 71 متری از سطح دریا واقع شده است. در سرشماری سراسری سال 1375 جمعیت شهرستان شوش 173232 نفر برآورد شده است. این شهرستان در جلگه خوزستان قرار گرفته و هیچ گونه ناهمواری در آن مشاهده نمی‌شود. به طور کلی این شهرستان دشتی و هموار است. شهر شوش در مسیر راه درجه یک اصلی اهواز- دزفول در 110 کیلومتری جنوب شرقی اهواز و 40 کیلومتری شمال شرقی دزفول قرار دارد. همچنین راههای فرعی شوش به موسیان به درازای 90 کیلومتر و شوش به چنانه به درازای 80 کیلومتر است.

http://terminals.ahwaz.ir/Default.aspx?tabid=3899



وجه تسمیه و پیشینه تاریخی

شهر باستانی شوش مرکز تمدن عیلام بوده که یکی از قدیمی‌ترین سکونت گاه‌های شناخته شده‌ی منطقه است، احتمالاً در سال ۴۰۰۰ پیش از میلاد پایه گذاری شده؛ با وجود اینکه نخستین آثار یک دهکده‌ی مسکونی در آن مربوط به ۷۰۰۰ سال پیش از میلاد است.

شهر باستانی شوش روزگاری مرکز برخورد دو تمدن مهم بوده، که هر یک به سهم خود در دیگری تأثیر داشته است. یکی تمدن میانرودان و دیگری تمدن عیلام. قرار گرفتن این منطقه در شمال خلیج فارس و نیز همسایگی با میانرودان در پیدایش این وضع ویژه تأثیر بسیاری داشته است.

به سبب اخلاص مسلمانان شیعه و یهودیان ایران به حضرت دانیال، شوش یک دهکده‌ی مسکونی است. امروزه شهر شوش در شمال استان خوزستان از یادمان‌های تاریخی کهن، دیگر آن شکوه و اهمیت دیرین خود را دارا نیست. نام‌هایی مانند سوس، شوشا، سوسه، سویس و سویز که در بعضی مناطق شمال آفریقا وجود دارد نیز مرتبط با نام شهر شوش است. مهاجران ایرانی و عرب که از این منطقه به شمال آفریقا مهاجرت کرده‌اند، این نام‌ها را در دوره اسلامی رایج نموده‌اند. شهر شوش در دوره قبل از اسلام شهرت بین‌المللی داشته و به همان اندازه شهرت داشته که بابل، کلده، لیدی، نیل و لیبیه و... داشتند.

http://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%B4%D9%88%D8%B4_%28%D8%B4%D9%87%D8%B1_%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C%29



موقعیت‌ها

مزار دانیال نبی (ع)

مزار دانیال نبی بر جانب غربی شهر است. در میان آب و در آنجا ماهیان انسی‌اند و از مردم نگریزند و کس ایشان را نرنجاند.

http://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%B4%D9%88%D8%B4_%28%D8%B4%D9%87%D8%B1_%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C%29

رود کرخه

یادمان عملیات فتح‌المبین

سایت‌های 4، 5 و رادار

پل نادری

سه راهی قهوه خانه

جاده اندیمشک به سه راهی هفت تپه

جاده‌ی رقابیه

جاده عبدالخان بستان

رقابیه

شهرک دوسلق ـ چنانه، تپه برغازه


عملیات‌های مرتبط با شهرستان شوش

عملیات فتح‌المبین در غرب و شمال غرب شهر شوش انجام شد.