معرفی تفصیلی گمرک بندر خرمشهر
گمرک خرمشهر
تاریخچه و موقعیت
گمرک خرمشهر در منتهی الیه جنوب غربی جلگه خوزستان و در آغوش اروند و کارون در منطقه استوایی قرار گرفته و جزئی از مناطق گرمسیری محسوب میشود و تا خلیج فارس حدود 60 مایل از دریا (110 کیلومتر) فاصله دارد.
اقتصاد این شهر از دیرباز متکی به فعالیتهای حمل و نقل آبی، خشکی و بازرگانی بوده است. در سال 1408 شمسی اولین کشتی اقیانوس پیما در اولین اسکله بندر خرمشهر پهلو گرفت. در سال 1941 میلادی 6 اسکله توسط متفقین برای مقاصد نظامی و در سال 1323 شمسی دو اسکله دیگر برای فعالیتهای تجاری ساخته شد و سپس از سال 1355 برای توسعه بندر چهار اسکله تجاری دیگر به این مجموعه اضافه گردید. در سالهای پیش از جنگ بندر خرمشهر به دلیل دارا بودن موقعیت خاص طبیعی و استراتژیکی که از قطبهای پر رونق تجارت در ایران محسوب میگردید و کشتیهای بزرگ با آبخور 9 متر و ظرفیت 15 هزار تن میتوانستند در کناره این اسکلهها پهلو بگیرند. متصل بودن بندر به شبکه راه آهن سراسری از روی اسکلهها یکی از مزیتهای بسیار مهم این بندر محسوب میگشت و لذا کشتیهای اقیانوس پیما از اغلب نقاط جهان عازم این بندر میشدند. طبق معاهده سال 1975 الجزایر اداره امور کشتیرانی در اروندرود به صورت مشترک بین دو کشور ایران و عراق صورت میگرفت و امور مربوط به لایروبی، نصب چراغ دریایی، راهنمایی کشتیها و استفاده از درآمد حاصله توسط دو کشور در دفتری متشکل از کارکنان ایرانی و عراقی تحت عنوان CC (دفتر هماهنگی مشترک) صورت میگیرد. با وقوع جنگ تحمیلی همه این فعالیتها پایان پذیرفت.
اینک بندر خرمشهر با آن همه آوازه قبلی و پیشرفت اقتصادی گذشته ندایسازندگی و آبادانی سرداده است و واقعیتهای تازهای را پیشرو دارد. در سالهای اخیر بندر خرمشهر به سوی رونق گذشته خود گامهای مؤثری برداشته و فعالیتهای تجاری خود را از نو آغاز کرده است و با بهره برداری از تجهیزات مدرن، تخلیه و بارگیری قادر است امکانات مطلوبی را در جهت صادرات و واردات کالا در اختیار بازرگانان قرار دهد. قسمت عمده فعالیتهای بندر در حال حاضر صدور کالا به کشورهای حوزه خلیج فارس و ورود کالا از آنجا به کشور میباشد.
بنادر آبادان و خرمشهر از زیرساختهای مناسب بازرگانی برخوردار هستند و قرار گرفتن آنها در کنار آب شیرین اروندرود و کارون موقعیت بینالمللی، تجاری و صنعتی نزدیکی به کشورهای حوزه خلیج فارس و امنیت آبراه اروندرود برای کشتیرانی فرصتهایی هستند که بازرگانان میتوانند کالاهای خود را به این بنادر وارد و از تخفیف ویژهای که مسئولین محترم جمهوری اسلامی ایران برای ترخیص کالاهای ورودی تجار درنظر گرفتهاند، استفاده نمایند.
فعالیتها و خدمات گمرک خرمشهر
در این گمرک کلیه رویههای گمرکی از قیبل واردات قطعی، صادرات، ملوانی، ورود موقت، تعاونی مرزنشینان، خروج موقت، ترانزیت (داخلی، خارجی)، کارنه دوپاساژ، کاپوتاژ، امور مسافری، مرجوعی و قضایی صورت میگیرد.
دفاتر گمرکی که زیر نظر گمرک خرمشهر فعالیت مینمایند:
1- بازارچه مرزی خرمشهر
از اهم فعالیتهای این بازارچه، واردات و صادرات قطعی میباشد که چهارچوب مقررات موجود میتوانند بر اساس سهمیه از پیش تعیین شده توسط وزارت بازرگانی اقدام به صدور کالا نموده و به همان میزان میتوانند کالا وارد نمایند.
2- منطقه ویژه اقتصادی خرمشهر
در این منطقه نیز با توجه به مزیتهای نسبی که در مورد انبارداری کالا به بازرگانان داده میشود در دو زمینه واردات و صادرات قطعی میتوان اقدام به ورود یا صدور کالا نمود.
3- منطقه ویژه اقتصادی خوزستان
فعالیتها و خدمات منطقه ویژه خوزستان گستردهتر از منطقه اقتصادی خرمشهر بوده و علاوه بر واردات و صادرات قطعی، بازرگانان میتوانند اقدام به ورود موقت یا ترانزیت داخلی کالا نمایند.
4- گمرک شلمچه
این گمرک در 15 کیلومتری غرب خرمشهر واقع شده و اهم فعالیتهای خود را در زمینه مسافری، صادرات و واردات قطعی و مرجوعی متمرکز نموده است. در گمرک شلمچه با توجه به اینکه مرز بین ایران و عراق بعد از بازگشایی گردیده و مسافرین محترم به ویژه زوار عتبات عالیات همواره به صورت گسترده اقدام به خروج از کشور مینمایند، امور مسافری گسترش یافته و عمده فعالیت این گمرک را در بر میگیرد.