ویرایشها
جایگزینی متن - 'لشکر' به 'لشگر'
نام این شهر ابتدا «خفاجیه» بوده که در دوران شاهنشاهی به «سوسنگرد» تغییر نام یافت. سوسنگرد در زمان ایران باستان به نام «عبادتگاه سیاره ناهید» بوده است. مردم این شهرِ شیعهنشین، اغلب عرب زبان هستند و شغل عمده آنها کشاورزی است. از طوایف ساکن در این شهر میتوان به طوایف آلبوجلال، زبیدات، بنیطرف، اهل الیرف و سادات اشاره نمود.
با آغاز جنگ، تیپ 3 لشکر لشگر 92 زرهی خوزستان که در پاسگاه صفریه و سوبله مستقر بودند نتوانستند حملات دشمن را دفع کنند و به ناچار به عقب رانده شدند. لشکر لشگر 9 مکانیزه ارتش عراق کمکم به محور سوبله، تنگه چزابه و ارتفاع اللهاکبر رسید و موفق شد بر روی رودخانه کرخه و رمیم پل شناور نصب کند. به این ترتیب بستان به طور کامل سقوط کرد و دشمن از شمال و غرب وارد شهر شد و با پیشروی در محور بستان ـ سوسنگرد، شهر سوسنگرد را از غرب مورد تهدید قرار داد. علاوه بر این، سایر یگانهای دشمن در جنوب کرخه که از محور نشوه ـ کوشک ـ طلائیه وارد ایران شده و رو به شمال پیشروی کرده بودند، به کرانه جنوبی رودخانه کرخهنور رسیده و با عبور از کرخه، به قصد تصرف سوسنگرد و حمیدیه در دو ستون شروع به پیشروی کردند. در نهایت دشمن علیرغم مقاومت مدافعان برای اولینبار در 6 مهرماه سوسنگرد را اشغال کرد و اداره شهر را به گروه ضد انقلاب «جبهه التحریر» سپرد.
سه روز بعد در 9/7/1359 رزمندگانی از سپاه اهواز به فرماندهی «علی غیور اصلی» به قوای دشمن در حد فاصل اهواز و حمیدیه شبیخون زدند و با حمایت هوانیروز ارتش، به تعقیب دشمن ادامه دادند. دشمن که برآورد دقیقی از تعداد و توان مدافعان نداشت در 10/7/1359 سوسنگرد را تخلیه کرد. حملات ارتش عراق از 17/7/1359 دوباره آغاز شد و دشمن در 24/8/1359 از سه طرف سوسنگرد را محاصره کرد و وارد بخشهایی از آن شد. اما مقاومت حدود دویست نفر از مدافعان از جمله شهید علی تجلایی و یارانش مانع از سقوط کامل شهر شد تا آنکه دو روز بعد در 26/8/1359 رزمندگان ارتش، سپاه و ستاد جنگهای نامنظم به کمک محاصرهشدگان آمدند و بار دیگر شهر را حفظ کردند.
فیروز آبادی گفت: تنها امید صدام و آمریکا این بود که از طریق سوسنگرد - اهواز را بگیرند. بهتر است یادی کنیم از شهید غیور اصلی که گروهبانی ارتشی بود. وی تعدادی از نیروها را جمع کرد و غافلگیرانه به خط مقدم عراقیهای زد و آنها را ترساند. رئیس ستاد کل نیروهای مسلح گفت: داستان سوسنگرد از این قرار است که لشگر 92 زرهی اهواز به دستور بنی صدر دائماً در حال جابجایی بود و وضعیت سوسنگرد لحظه به لحظه بحرانیتر میشد. من به آیت الله خامنه ای که نماینده امام در ارتش و شورای عالی دفاع بود، گفتم که وضعیت بحرانی است و ایشان به سرعت خود را به منطقه رساندند.
باید بگویم که آیت الله خامنه ای با دیدن شرایط و دیدبانیهایی که داشتند به سرعت قرارگاه جنگهای نامنظم را تشکیل داده و شهید چمران رئیس ستاد قرارگاه شدند. وی ادامه داد: شاید بتوان اینگونه گفت که نخستین ستاد سازمان دهی شده بسیجی همین جنگهای نامنظم بود. ایشان بعد از مشاهدات خود به تهران بازگشته و به عنوان امام جمعه مردم را دعوت به کمک به سپاه و ارتش کردند. فیروز آبادی گفت: آن شب که مقام معظم رهبری در منطقه بودند و اوضاع را با شهید چمران بررسی کردند، به سرعت با حضرت امام تماس گرفتند. امام گفتند سوسنگرد باید 24 ساعت آینده آزاد شود. وی افزود: آیت الله خامنه ای نامه ای به سرهنگ قاسمی فرمانده لشگر 92 نوشتند که وضعیت این گونه است و باید به سرعت ما را پشتیبانی کنی. شهید چمران هم ذیل آن نام متن تندی را برای حضور فوری نوشتند. ساعت 2 شب نامه با پیک به لشکر لشگر ارسال شد. رئیس ستاد کل نیروهای مسلح افزود: فرمانده لشکر لشگر تحت امر آیت الله خامنه ای قرار گرفت و همراه با نیروهایی که موجود بود، به سمت سوسنگرد حرکت کردیم و عملیات نظامی معجزه آسایی شکل گرفت.<ref>[http://www.mehrnews.com/detail/News/1743653 وبگاه خبرگزاری مهر] - جزئیات نقش آیت الله خامنه ای در آزاد سازی سوسنگرد</ref>
=== دستور امام خمینی(ره) به بنی صدر ===
=== سوسنگرد آزاد خواهد شد ===
طرح شکست محاصره سوسنگرد در جلسه ای با شرکت فرماندهان ارتش، سپاه و ستاد جنگهای نامنظم، نماینده امام در شورای عالی دفاع و استاندار خوزستان آماده میشود. بر اساس این طرح، حرکت اصلی از روستای گلبهار به سوسنگرد و حرکت فرعی از سمت روستای سبحانیه انجام میشد. در این طرح مقاومت نیروهای محاصره شده نیز بخشی از توان عملیات به شمار میآمد. نکته مهم این جاست که باید بدانیم اگر مقاومت جانانهی امثال شهید تجلایی در داخل سوسنگرد نبود، امکان آزاد سازی سوسنگرد فراهم نمیشد. این ستاره های درخشانِ آسمان ایثار و رشادت، با بردباری و توکل اجازه تسخیر کامل سوسنگرد را به نیروهای بعثی ندادند. در تک اصلی، تیپ ۲ لشکر لشگر ۹۲ زرهی به فرماندهی سرهنگ قاسمی، نیروهای پاسدار و نیروهای ستاد جنگهای نامنظم به فرماندهی سردار رشید شهید مصطفی چمران وارد عمل شدند.
عملیات در ساعت ۶:۳۰ صبح روز 25 آبان آغاز میشود. در محور جاده حمیدیه ـ سوسنگرد همزمان با اجرای آتش روی عقبه دشمن، نیروهای عمل کننده با پیشروی به موازات جاده، روستای ابو حمیظه را آزاد کردند و با حمایت هوانیروز ارتش، تانکهای عراقی را که مدافعان شهر را تحت فشار قرار میدادند منهدم کردند. در نتیجه، محاصره جنوب و شرق شهر شکسته شد و در ساعت ۱۱ اولین دسته از تانکهای عراقی به سمت جنوب گریختند. در محور سبحانیه نیز رزمندگان موفق شدند دشمن را عقب برانند. نیروهای خسته از درگیری مداوم و ایستادگی در برابر دشمن که ثمرات مقاومت خود را میدیدند، با دیدن رزمندگانی که به شهر نزدیک میشدند، از خوشحالی گریه شوق سرداده، همدیگر را در آغوش میکشیدند و خدا را شکر میکردند.
=== کربلایی دیگر در سوسنگرد ===
شهید «علی تجلایی» از حماسه سازان حاضر در سوسنگرد بود. وی که به عنوان یکی از مسئولان لشکر لشگر ۳۱ عاشورا فعالیت میکرد، بعدها فرمانده آموزش نظامی کل سپاه شد. وی در ۲۵ اسفند سال ۶۳ در عملیات بدر به شهادت رسید. شهید تجلایی که خود از فاتحان سوسنگرد بود، در نوشتاری وضعیت سوسنگرد را چنین توصیف میکند: ناراحتی برادران از دیر رسیدن نیروهای کمکی بود؛ نه از این که به فیض شهادت نائل خواهند آمد. با این حال چون پیشوایشان حسین(ع) در سنگرهای سوسنگرد غریب مانده بودند و غریبانه میجنگیدند.
واقعاً مثل حسین(ع) در دل خود با خدای خود سخن میگفتند، آیا کسی هست ما را یاری دهد؟...
