ویرایش‌ها

هنگامی که دکتر چمران برای معرفی فرمانده جدید عازم دهلاویه شد، در پشت کانال این منطقه (مکان فعلی یادمان) بر اثر اصابت گلوله خمپاره به شدت مجروح شد و هنگام انتقال به بیمارستان سوسنگرد به شهادت رسید. دشمن بعد از این عملیات با وجود در اختیار داشتن دهلاویه آن را تخلیه کرد و در غرب آن مستقر شد. به این ترتیب روستای دهلاویه از نیروهای دشمن خالی شد در حالی که در تصرف ایران نیز قرار نداشت. این منقطه در 27/6/1360 و در عملیات شهید آیت‌الله مدنی آزاد شد و غرب دهلاویه از آن هنگام تا عملیات طریق‌القدس خط مقدم نیروهای خودی بود.

رهبر معظم انقلاب در پنجم فروردین سال 1385 با حضور در مشهد شهید چمران و مزار شهید گمنام، رنگ و بوی خاصی به این مکان دادند. <ref> کتاب اطلس جغرافیای حماسی، ص 139 ـ 140</ref>معرفی تفصیلی یادمان دهلاویه  فهرست معرفی * روایتگری و متن ادبی * وقایع خاص * موقعیت ها

==معرفی==

دهلاویه روستایی است در 12 کیلومتری غرب سوسنگرد که طی روزهای 27/7/59 تا 23/8/59 یکی از نقاط درگیری نیروهای خودی و دشمن بود و بین آن‌ها دست به دست می‌شد. تا آن که حدود 10 روز بعد در تاریخ 24/8/1359 دهلاویه اشغال گردید. در 26/3/60 نیروهای شهید چمران، طی عملیاتی دهلاویه را آزاد کردند، لیکن دشمن با حملات خود این روستا را مجدداً اشغال کرد. در این عملیات فرمانده نیروهای خودی (ایرج رستمی) به شهادت رسید و هنگامی که دکتر چمران - فرمانده ستاد جنگ‌های نامنظم - برای معرفی فرمانده جدید عازم دهلاویه شد، در پشت کانال این منطقه (مکان فعلی یادمان) بر اثر اصابت گلوله خمپاره دشمن به شدت مجروح شد و هنگام انتقال به اهواز به شهادت رسید. بعد از این عملیات، دشمن با وجود در اختیار داشتن دهلاویه آن را تخلیه کرد و در غرب آن مستقر شد. به این ترتیب روستای دهلاویه از دشمن خالی شد، در حالی که در تصرف خودی نیز قرار نگرفت. در طی عملیات‌هایی، شهید علی غیور اصلی و رزمندگان ستاد جنگ‌های نامنظم به فرماندهی شهید چمران تلاش‌هایی برای آزادسازی مناطق اشغال شده انجام دادند تا این که در 27/6/60 در عملیات شهید آیت الله مدنی، این روستا آزاد شد. از آن هنگام تا عملیات (8/9/60) غرب دهلاویه خط مقدم نیروهای خودی بود. در نزدیکی روستای دهلاویه یادمانی واقع شده که محل شهادت دکتر مصطفی چمران (وزیر دفاع و نماینده مجلس) به همراه تنی چند از همرزمانش می‌باشد. ==روایتگری و متن ادبی==

دهلاویه یعنی سرزمین لاله‌های سرخ و شقایق‌های پر پر، دهلاویه سند مظلومی ملتی آزاده و سربلند است. هنوز بوی باروت در هوا موج می‌زند، هنوز صدای گریه می‌وزد و باد مرثیه می‌خواند. هنوز چمران را می‌شود دید، صدای ضجه زمین گوش آسمان را پر کرده است.<ref>برگرفته از کتاب سفر به سرزمین نور (بهزاد پودات) صفحه 40-47</ref>

==گل چمران در دهلاویه شکفت==

دهلاويه براي هميشه آزاد شد، اما براي اين آزادي‌اش تاوان بزرگي را پس داد؛ تاواني به قيمت خون پاك‌ترين فرزندان اين سرزمين؛ تاواني به بزرگي خون چمران و دوست سرگردش احمد مقدم. چمران و ديگر يارانش همان‌جا از قيد زمان و مكان رها شدند و به ياران شهيدشان پيوستند و دهلاويه را زيارتگاه كردند. كسي فكرش را نمي‌كرد اين روستاي كوچك روزي اين همه زائر داشته باشد.

   ==وقایع خاص==

==موقعیت‌ها==

  ==شهدای مرتبط با یادمان دهلاویه==

 ===فرشته‌ها در سوسنگرد===

راوی: مقام معظم رهبری منبع: <ref>کتاب سرزمين مقدس، موسسه روايت سيره شهداء، ص 171</ref><ref> سفر عشق/ ص97، به نقل از روزنامه جمهوری اسلامی 5 /7 /74</ref>

===معراج مصطفی===

آرام و آسوده در هاله‌ای از نور خوابیده بود. دیگر هیچ صدایی نمی‌توانست او را بیدار کند، هیچ صدایی، حتی سلام تب آلود و فریادگر من. گرد و خاکی که در هوا موج می‌زد با قطرات اشک رزمندگان در آمیخته بود. فرمانده فریاد کشید: «نگاه کنید، نگاه کنید، تانک‌ها دارن فرار می‌کنن.» آری، تانک‌ها با سرعت فرار می‌کردند بی‌آنکه هیچ رزمنده‌ای آن‌ها را دنبال کرده باشد. گویی که خشم هاشمی مهدی موعود (عجل الله) بود که از شهادت چمران به جوش آمده بود و تانک‌ها را به فرار و زبونی وا می‌داشت.<ref> کتاب سرزمين مقدس، موسسه روايت سيره شهداء، ص 172</ref><ref> سفر عشق، ص207- 204، به نقل از پیام انقلاب، شمارة 171، سال 1365، ص46</ref>

سفر عشق، ص207- 204، به نقل از پیام انقلاب، شمارة 171، سال 1365، ص46  ==امکانات رفاهی یادمان دهلاویه==