با آغاز رسمی جنگ، سپاه سوم ارتش عراق مستقیم وارد صحنه شد و به این شهرستان هجوم آورد. هرچند ابتدا مدافعان اندکی در برابر دشمن قرار داشتند، اما تصرف آن برای ارتش متجاوز بسیار دشوار بود چرا که منطقهی وسیع رملی و هورالهویزه هرگونه هجوم به این سرزمین را دشوار مینمود. به نحوی که باعث تجزیه قوای مهاجم میشد. علاوه بر آن وجود رودخانه کرخه ، که رودهای کرخه نور ، سابله، نیسان و مالکیه از آن منشعب میشوند، هرکدام عاملی بازدارنده برای پیشروی آسان نیروهای متجاوز بود.
بدین ترتیب ارتش عراق که قصد داشت با استفاده از جاده بستان ـ سوسنگرد ـ اهواز نزدیکترین راه را برای دستیابی به استان خوزستان طی کند و لشکر لشگر 9 زرهی را مأمور به این کار کرده بود؛ فقط توانست تیپ 35 زرهی خود را از تنگه چزابه عبور دهد و در نتيجه مجبور شد تيپهاي 43 و 14 مکانیزه خود را از منطقه طلائیه وارد خاک ایران کند.
بدین ترتیب تیپ 35 در مهر و آبان 1359 دوبار بستان و سوسنگرد را محاصره و اشغال کرد و تیپ 43 نیز پس از گذشت یک هفته از جنگ، با عبور از کرخه نور حلقه محاصره سوسنگرد را تنگ نمود و تیپ 14 مکانیزه نیز پس از گذشت چهار ماه از جنگ در دیماه 1359 هویزه را به اشغال درآورد.
در این میان مقاومتهای پراکنده مردمی با بهرهگیری از عوارض طبیعی زمین نظیر رودهای کرخه و کرخه نور؛ مانع از آن شد که تیپهای لشکر لشگر 9 ارتش عراق باهم الحاق کنند. با اجرای عملیاتهای محدود در تپه های الله اکبر سوسنگرد، دهلاویه و کرخه نور و دو عملیات بزرگ طریق القدس و بیت المقدس در بستان و جنوب هویزه، مناطق اشغالی دشت آزادگان آزاد شد.
این منطقه در سال 1361 شاهد عملیاتهای بزرگی چون فتحالمبین و والفجر مقدماتی در بخش شمالی، طریق القدس در بخش میانی بیت المقدس ، بدر و خیبر در بخش جنوبی خود بوده است. شهرستان دشت آزادگان تا پایان جنگ همواره شاهد حضور و تردد رزمندگان برای اجرای عملیات در استان خوزستان بوده است.<ref>کتاب اطلس جغرافیای حماسی، ص 119 ـ 120</ref>