پاسگاه مرزی سوبله ایران و شیب عراق در غرب آن واقع است. این منطقه به علت قرارگیری در بین هور و تپههای رملی یک گلوگاه محسوب میشود و به دلیل قرار داشتن در مسیر دستیابی به شهرهای [[بستان]] و [[سوسنگرد]] از موقعیت ویژهای برخوردار است. به همین دلیل این منطقه یکی از پنج معبر اصلی هجوم [[ارتش رژیم بعث عراق|ارتش عراق]] به [[خوزستان]] بود.
در هجوم 31/6/1359 به چزابه، با وجود مقاومت مدافعان اندک آن، [[ارتش رژیم بعث عراق|ارتش عراق]] توانست موقعیت خود را تا 2/7/1359 در چزابه تثبیت کند. دشمن سرانجام در روز 3/7/1359 با عبور از چزابه به طرف [[تپههای اللهاکبر]] پیشروی کرد. از آن زمان تنگه چزابه در اختیار [[ارتش رژیم بعث عراق|دشمن]] بود تا اینکه در 8/9/1360 در جریان [[عملیات طریقالقدس]] آزاد شد. در روز 17 بهمن 1360، [[ارتش رژیم بعث عراق|ارتش بعث عراق]] دو تیپ، یک لشکر لشگر و یک گردان را در آستانه [[عملیات فتحالمبین]] با هدف جلوگیری از انجام عملیات، از نقاط مختلف عراق به تنگه چزابه روانه کرد و حدود سیصد متر در عمق مواضع خودی نفوذ کرد. در پاسخ به این اقدام، هجده گردان از نیروهایی که [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی|سپاه پاسداران]] برای اجرای [[عملیات فتحالمبین]] آماده کرده بود، به تدریج به چزابه اعزام و با دشمن درگیر شدند. اما موفقیتی به دست نیامد تا اینکه در تاریخ 1/12/1360 چهار گردان از [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی|سپاه]] به فرماندهی [[شهید حسن باقری]] و دو گردان از [[ارتش جمهوری اسلامی ایران|ارتش]]، در عملیاتی با نام [[عملیات مولای متقیان|مولای متقیان]] (علیهالسلام) وارد عمل شدند و این منطقه پس از چهارده روز نبرد طاقتفرسا به طور کامل آزاد شد.
در جریان [[عملیات خیبر]] نیز به منظور فریب [[ارتش رژیم بعث عراق|دشمن]] عملیات ایذایی [[عملیات والفجر 6|والفجر 6]] در تنگ چزابه و دشت چیلات صورت گرفت که متأسفانه قریب به چهارصد نفر از رزمندگان در این عملیات مفقودالاثر شدند. اکنون یادمان شهدای چزابه که در محل تنگه چزابه و در غرب جاده [[فکه]]-[[بستان]] قرار دارد، میزبان هشت شهید گمنام این منطقه است.
عملیات به یاری خداوند متعال و همت رزمندگان اسلام به خوبی انجام شد و بخش عمدهای از منطقه در همان شب اول آزاد شد. اما وضعیت بسیار نگران کننده بود، تلفات سنگینی بر ما تحمیل شده و نیرویی که بخواهد جایگزین این برادران اعم از ارتشی و سپاهی بشود، وجود نداشت. شاید به خاطر زیر آتش بودن آن محور، ما بیشتر از 1800 نفر شهید دادیم فقط برای اینکه خط را نگه داریم. برای رهایی از این بن بست، شب قرار گذاشتیم که یک جلسه فوقالعاده بین [[ارتش جمهوری اسلامی ایران|ارتش]] و [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی|سپاه]] یعنی قرارگاه خودمان در [[سوسنگرد]] داشته باشیم.
بیش از سه چهار ساعت بحث ادامه پیدا کرد ولی هیچ نتیجه مثبتی از بحثها گرفته نشد. شهید غیرتمندی داشتیم که طلبه جوانی بود به نام «[[مصطفی ردانی پور]]». او گفت: برادرها، شما حرفهایتان را زدید، دیگر فکر نمیکنم چیز جدیدی داشته باشید اگر موافق باشید به یک دعای توسل بنشینیم. باز هم همان کسانی که در نزد خدا آبرویی و عزتی دارند مثل ائمه اطهار(علیهمالسلام) هستند که باید دستمان را بگیرند. چراغها خاموش شد، خود شهید [[مصطفی ردانیپور|ردانیپور]] دعا را شروع کرد، همه به شدت برانگیخته شده بودند و دلشان شکسته بود. متوجه شدم پشت سرم یکی بیشتر از همه با شدت گریه میکند. سرتیپ [[شهید نیاکی]] فرمانده لشکر لشگر 92 زرهی [[ارتش جمهوری اسلامی ایران|ارتش]] بود که 54 سال داشت. آن موقع چند سال اضافه بر خدمت متعارف 30 ساله، خدمت کرده و به خوبی پا بر جا مانده بود. دیدم دستمال بزرگی را روی صورتش گذاشته و چنان گریه میکند که من در خودم احساس حقارت کردم. به خودم گفتم: خوش به حال این افراد. اینها وضعشان خیلی بهتر از ماست! خاطره این دعای توسل در ذهنم مانده بود. مدتی بعد به تهران آمدم، فرصت شد که به طور خصوصی در خدمت [[حضرت آیت الله العظمی امام خمینی(قدس الله نفسه الزکیه)|امام]](ره) برسم، این خاطره را به محضر ایشان تعریف کردم. [[حضرت آیت الله العظمی امام خمینی(قدس الله نفسه الزکیه)|امام]](ره) حرف بنده را قطع کردند و مطلبی فرمودند که هیچ وقت از ذهن و قلبم پاک نمیشود. فرمودند: "این اصل رجعت انسان است به فطرتش." <ref>[http://www.tebyan.net/newindex.aspx?pid=202830 پرتال جامع تبیان] - دعای توسل در تنگه چزابه </ref>
=== رشادت سردار شهيد عليمرداني باعث حفظ تنگه چزابه شد ===
== عملیاتهای مرتبط ==
تنگ چزابه در اختیار [[ارتش رژیم بعث عراق|دشمن]] بود تا اینکه در 1360/9/8 در جریان [[عملیات طریق القدس]] آزاد شد. در روز 17 بهمن 1360، [[ارتش رژیم بعث عراق|ارتش بعث عراق]] دو تیپ، یک لشکر لشگر و یک گردان را در آستانه [[عملیات فتحالمبین]] با هدف جلوگیری از انجام عملیات از نقاط مختلف عراق به تنگ چزابه روانه کرد و حدود سیصد متر در عمق مواضع خودی نفوذ کرد. در پاسخ به این اقدام، هجده گردان از نیروهایی که [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی|سپاه پاسداران]] برای اجرای [[عملیات فتحالمبین]] آماده کرده بود به تدریج به چزابه اعزام و با دشمن درگیر شدند. اما موفقیتی به دست نیامد. تا اینکه در تاریخ 1360/12/1 چهار گردان از [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی|سپاه]] به فرماندهی [[شهید حسن باقری]] و دو گردان از [[ارتش جمهوری اسلامی ایران|ارتش]]، در عملیاتی با نام [[عملیات مولای متقیان|مولای متقیان]](علیهالسلام) وارد عمل شدند و این منطقه پس از چهارده روز نبرد طاقتفرسا به طور کامل آزاد شد. در جریان [[عملیات خیبر]] نیز به منظور فریب دشمن عملیات ایذایی [[عملیات والفجر 6|والفجر 6]] در تنگ چزابه و دشت چیلات صورت گرفت که متأسفانه قریب به چهارصد نفر از رزمندگان در این عملیات مفقودالاثر شدند.
== منابع ==