بیمارستان صحرایی امام رضا (ع) در دشت جفیر و در یک کیلومتری چهارراه صاحبالزمان (عج) و هشت کیلومتری شرق هورالهویزه و دو کیلومتری پاسگاه مرزی برزگر واقع شده است.
ساخت این بیمارستان بعد از عملیات خیبر و در اوایل سال 1363 شروع شد و پس از عملیات بدر به بهرهبرداری رسید و تا پایان جنگ فعالیت داشت. این بیمارستان نخستین بیمارستان بتنی در جنوب بود که با مساحت 3200 مترمربع زیربنا زیرنظر قرارگاه خاتمالانبیاء (ص) توسط قرارگاه مهندسی صراطالمستقیم و با همکاری اداره کل مسکن و شهرسازی استان خراسان احداث شد و دارای ظرفیت چهارده تخت اورژانس، هفت تخت اتاق عمل و رادیولوژی و یک پد بالگرد و سایر تأسیسات جانبی بود.
ارائه خدمات پزشکی، انجام عملهای اضطراری، مراقبت بعد از عمل، اعزام مجروحین محورهای عملیاتی به بیمارستانهای شهرهای عقبه و ایجاد نقاهتگاه از جمله وظایفی بود که این بیمارستان برعهده داشت.
هدف اصلی از ساخت بیمارستان امام رضا (ع) ایجاد یک مرکز درمانی مناسب در منطقه عملیاتی هورالهویزه بود، چرا که فاصله خطوط مقدم جبهه از هور تا اهواز به خصوص بعد از عملیات خیبر بسیار زیاد بود که این امر باعث میشد خودروهای حامل مجروحین، پس از چندین ساعت حرکت در مناطق پرخطر، مجروح را به اهواز یا سایر مراکز درمانی انتقال دهند. انتقال مجروحین از جادههایی که در دید دیدبانان و خلبانان هواپیماهای مهاجم قرار داشت، چه بسا باعث شهادت مجروحین میشد؛ به خصوص آنکه در جریان عملیات خیبر، به دلیل محدودیت جاده این خطر بیشتر احساس میشد.
از دیگر اهداف احداث بیمارستان امام رضا (ع) پشتیبانی درمانی از یگانهای مستقر در منطقه عملیاتی بدر بوده است. این مرکز درمانی در بُرد آتش مؤثر توپخانه دشمن قرار نداشت، اما به دلیل اینکه در یک کیلومتری چهارراه صاحبالزمان (عج) واقع شده بود و جاده پرتردد شهید همت از کنار این بیمارستان میگذشت، همواره مورد تهاجم هوایی دشمن قرار داشت. محور عملیاتی طَبُر، دریاچه امالنعاج، شط علی، پاسگاه ترابه تا پاسگاه ابوذکر عراق، جاده خندق، منطقه عملیاتی بدر و جزایر مجنون شمالی و جنوبی، طلائیه، سهراه فتح، سهراه جفیر و محدوده 20 کیلومتری شهر هویزه تا شرق هورالهویزه مناطق عملیاتی تحت پوشش این بیمارستان بودند.
در ماههای آذر تا بهمن 1364 نیروهایی که باید در عملیات والفجر 8 شرکت میکردند برای فریب دشمن در عقبه منطقه عملیاتی جزایر مجنون و در بیمارستان امام رضا (ع) مستقر شده بودند؛ از این رو، مواضع و عقبه نیروها در اطراف بیمارستان، چندین بار در طول روز بمباران هوایی میشد. تا اینکه در دو مرحله ساختمان بیمارستان نیز مورد اصابت قرار گرفت. در ابتدا یک راکت در محوطه بیمارستان منفجر شد و بار دوم موقعی که نیروها در مسجد بیمارستان برای اقامه نماز تجمع کرده بودند، دو فروند هواپیماهای دشمن چهار نقطه بیمارستان را هدف قرار دادند. هنگامی که عراق برای گرفتن جزایر مجنون در مقیاسی وسیع از سلاحهای شیمیایی استفاده کرد، شمار مصدومین شیمیایی اعزامی به بیمارستان امام رضا (ع) بسیار زیاد بود و به علت پیشروی نیروهای دشمن از سمت جزیره جنوبی مجنون تا سهراه فتح از یک طرف و جاده شهید همت از سمت دیگر، احتمال داشت که این بیمارستان به دست نیروهای دشمن بیفتد در چنین شرایطی، با وجود خطراتی که جان کارکنان و مجروحین داخل بیمارستان را تهدید میکرد، کادر درمانی تا آخرین لحظه مقاومت نموده و به کار درمانی ادامه دادند.1[۱]
موقعیت جغرافیایی
این بیمارستان در 8 کیلومتری شرق هورالعظیم با مساحت 3200 متر مربع زیربنا در سال 1363 توسط مهندسی قرارگاه خاتمالانبیا احداث گردید. این بیمارستان جنگی در دوران دفاع مقدس، مناطق جزیره مجنون و سه راه طلائیه، تا سه راه جفیر را تحت پوشش خود قرار میداد. این بیمارستان مجهز به اتاق عمل و رادیولوژی و 14 تخت اورژانس بود[۲] [۳]
عملیاتهای مرتبط با یادمان بیمارستان صحرایی امام رضا علیه السلام
هدف اصلی از ساخت بیمارستان امام رضا علیه السلام ایجاد یک مرکز درمانی مناسب در منطقه عملیاتی هورالهویزه بود، چرا که فاصله خطوط مقدم جبهه از هور تا اهواز به خصوص بعد از عملیات خیبر بسیار زیاد بود. از دیگر اهداف احداث بیمارستان امام رضا علیه السلام پشتیبانی درمانی از یگانهای مستقر در منطقه عملیاتی بدر بوده است.4[۴]
خاطرات مرتبط با یادمان بیمارستان صحرایی امام رضا علیه السلام
حدود یک سال مسئول بیمارستان امام رضا علیه السلام بودم. این بیمارستان نیز گاهی اوقات مورد حمله هوایی دشمن قرار میگرفت. یک روز برای رسیدگی به کاری باید از بیمارستان خارج میشدم. دکتری در آنجا مشغول خدمت بود. به نام شهید «رهنمون». پزشک بسیار مؤمنی بود. وقتی برگشتم دیدم که بیمارستان بمباران شده است. گفتند: دکتر رهنمون هنگام بمباران در حال خواندن نماز بود که به شهادت رسید، الآن هم بیمارستانی را در منطقه جنوب به نامش کردهاند.5[۵]
.jpg)
.jpg)